KulturaPiotrków TrybunalskiWażne wiadomościWydarzenia

Love story po piotrkowsku, czyli „Opowieść Harleya”

Filmowe dzieje Piotrkowa, jako miasta wielu plenerów, to nie tylko produkcje historyczne, dramaty wojenne, komedie obyczajowe czy seriale, to także… historie miłosne. Jedną z takich najbardziej oryginalnych historii spod znaku amora, w dodatku zakończoną happy endem, jest „Opowieść Harleya”. Reżyserski debiut Wiesława Helaka z 1988 roku, przedstawiający sercowe perypetie dwojga nastolatków – Ireny i Janka, był skierowany przede wszystkim do młodzieży. Utrzymany w nieco bajkowej konwencji film kusił publiczność tytułowym Harleyem, przemykającym po ekranie i punkrockowym brzmieniem kultowej grupy „Moskwa”. W rolach współczesnych, rodzimych Romea i Julii wystąpili Katarzyna Chrzanowska i Jan Jankowski.

Miłosna historia z Harleyem w tle

„Opowieść Harleya” to taka współczesna wersja szekspirowskich kochanków. Ona – śliczna licealistka z bogatego domu, której rodzice wybrali już narzeczonego. On – niezamożny uczeń technikum, wychowywany przez samotną matkę. Irenka i Janek – para głównych bohaterów. W dodatku on jest w niej śmiertelnie zakochany, ona nie wie nic o jego uczuciu. Za sprawą motocykla, legendarnej marki Harley Davidson, ich losy w końcu się splatają. Wbrew woli rodziców dziewczyny i pomimo obyczajowego skandalu młodzi postanawiają zawalczyć o swą miłość. By być razem uciekają z miasta… Patrząc z perspektywy czasu dziś film ten może wydawać się nam nieco naiwny w swym przekazie o mocy miłosnych uczuć, z drugiej jednak strony okazuje się być wciąż aktualny w wymowie, gdy porusza kwestię wyboru: miłość czy pieniądze?

Piotrkowskie kadry

Pierwsze piotrkowskie zdjęcia do „Opowieści Harleya” rozpoczęły się, w drugiej połowie września 1986 roku. Piotrków w pełnometrażowym debiucie Wiesława Helaka zagrał bliżej nieokreślone, prowincjonalne miasteczko. Warto podkreślić, że 1/6 trwającego 90 minut filmu zajmują kadry z Piotrkowa. Są to zarówno ujęcia dzienne, jak i nocne. Na ekranie pojawiają się kolejno ulice Grodzka, Pijarska, Konarskiego, Rynek Trybunalski, budynek I Liceum Ogólnokształcącego oraz staromiejskie podwórka. Po raz pierwszy Piotrków na ekranie możemy oglądać w scenie otwierającej film: po zmierzchu, w świetle ulicznych latarni w ulicę Grodzką wjeżdża na motocyklu Harley Davidson para zakochanych. Zatrzymują się w bramie kamienicy oznaczonej numerem 2. Czule żegnają się. Ona płacze, on obiecuje że wróci po nią za rok. To Marek i Elżbieta, nieszczęśliwi kochankowie z prologu filmu. Co ciekawe ostatnia piotrkowska scena „Opowieści Harleya” również rozgrywa się w tym samym miejscu i po zmroku – jej bohaterami są jednak dwaj milicjanci i niejaki Witold Zapert, niedoszły narzeczony Irenki. Mężczyźni szukają Janka, którego Zapert oskarża o podpalenie siedziby swej firmy. Spośród piotrkowskich plenerów, który najczęściej gości na ekranie w tej produkcji jest właśnie ulica Grodzka. W całej „Opowieści Harleya” pojawia się ona aż siedmiokrotnie. To tu Zdzisio, przyjaciel Janka, spotyka spacerująca z psem Irenkę i stąd ucieka na motorynce przed milicją. To także na tej ulicy nakręcono scenę, w której Janek dowiaduje się o tym, że dziewczyna, w której jest zakochany ma następnego dnia zaręczyć się z jednym z miejscowych bogaczy. Ulica Grodzka jest obecna na ekranie również wtedy, gdy w filmowym miasteczku niespodziewanie pojawia się czarny jeździec na wspaniałym Harleyu Davidsonie na brytyjskich numerach rejestracyjnych. Przedostatnim kadrem rozgrywającym się w filmie na ulicy Grodzkiej jest scena, w której uczestniczą Zapert i jego goryl „Gucio”. Pierwszy z mężczyzn zleca drugiemu pobicie Janka, po czym odjeżdża białym mercedesem w stronę Rynku Trybunalskiego.

Starówka z innej perspektywy

Bez wątpienia w „Opowieści Harleya” ważną rolę, jako plener, odegrały cztery staromiejskie podwórka – przy ulicy Grodzkiej 2, Konarskiego 2, Pijarskiej 1 oraz Farnej 3. Pierwsze ze wspomnianych odtwarzało przed kamerą podwórko kamienicy, w której mieszkał filmowy Janek. Tutaj też mieścił się garaż, w którym chłopak przechowywał podarowanego mu przez Marka Harleya. Z kolei drugie ze wspomnianych podwórek, zlokalizowane pomiędzy ulicami Grodzką, Konarskiego i Pijarską, to sceneria kadrów, w których Zdzisio ucieka na motorynce przed milicyjnym patrolem. Natomiast podwórko usytuowane przy Krakowskim Przedmieściu 1, z drugim wyjściem na ulicę Pijarską 1 i charakterystyczną pod względem architektonicznym klatką schodową, to tło ujęcia z rozmowy Zdzisia z niejakim Igorkiem o przyjęciu zaręczynowym Irenki. Ostatnie z wymienionych podwórek, którego nieodzownym elementem wystroju była (i nadal jest) pamiętająca początek XX wieku pompa wodna, to miejsce, gdzie ekipa realizatorska umieściła klatki z królikami, należące do filmowego Zdzisia.

Znane uliczki

Spośród piotrkowskich plenerów, które „wzięły” udział w realizacji „Opowieści Harleya” były i takie, które na ekranie zagościły tylko przez kilka sekund. Do nich należała m.in. ulica Sieradzka i staromiejski Rynek. W obrazie wyreżyserowanym przez Wiesława Helaka „zagrała” także jedna z najstarszych i najchętniej filmowanych piotrkowskich uliczek, mianowicie Rwańska. To nią biegnie Janek, zdruzgotany informacją o zaręczynach Irenki, a na schodach plebanii kościoła ewangelicko-augsbursko siedzi Paweł Królikowski i śpiewa fragment filmowego soundtracku:

(…) nawet nie powiem cześć

brudnym ulicom miasta,

Nie chcę pamiętać ich

i nie chcę do nich wracać…

Jan Jankowski, czyli filmowy Janek na ulicy Rwańskiej w Piotrkowie fot. Zbigniew Jakubowski Filmoteka Narodowa
Katarzyna Chrzanowska, filmowa Irenka, w Piotrkowie na ulicy Grodzkiej. Fot. Zbigniew Jakubowski Filmoteka Narodowa

Filmowy debiut I LO

Jako ciekawostkę warto wspomnieć, że „Opowieść Harleya” to nie tylko fabularny debiut reżysera filmu. Na dużym ekranie zadebiutowało również piotrkowskie I Liceum Ogólnokształcące im. Bolesława Chrobrego. Mury szacownej piotrkowskiej wszechnicy pojawiają się na ekranie w scenie, w której czeka pod szkołą na Irenkę. Po chwili oboje odjeżdżają na Harleyu w kierunku ulic Garbarskiej. Dziewczyna według scenariusza jest uczennicą I Liceum Ogólnokształcącego. Piotrkowski „Chrobry” nie często gościł w kadrach produkcji realizowanych nad Strawą. Obok „Opowieści Harleya” po raz kolejny na dużym ekranie budynek liceum pojawił się dopiero dwanaście lat później, w 1997 roku, przy okazji ekranizacji powieści Stefana Żeromskiego „Syzyfowe prace” w reżyserii Pawła Komorowskiego.

Gwiazdy w piotrkowskich plenerach

Jak już ww. parę głównych bohaterów zagrali Katarzyna Chrzanowska – wówczas początkująca w zawodzie aktorka, dziś znana szerokiej publiczności z późniejszej ról między innymi w serialach „Pogranicze w ogniu” (1988) i „Adam i Ewa” (2000-2001) – i Jan Jankowski – w owym czasie należący już do grona najbardziej obiecujących i popularnych aktorów młodego pokolenia, laureat słynnej nagrody im. Zbyszka Cybulskiego. Z kolei w filmowego rywala Janka, Witolda Zaperta, wcielił się jeden z amantów polskiego kina lat 70. i 80. Leszek Teleszyński, któryrodzimej publiczności zapadł w pamięć głównie rolami w mrocznych obrazach Andrzeja Żuławskiego, takich jak: „Trzecia część nocy” (1971) i „Diabeł” (1972), a także rolą Bogusława Radziwiłła w superprodukcji „Potop” (1974) czy Ordynata Michorowskiego w powojennej ekranizacji „Trędowatej” (1976), oba filmy w reżyserii Jerzego Hoffmana. Warto jeszcze odnotować, że w postać „Gucia”, czyli goryla Zaperta, wcielił się znakomity polski lekkoatleta, mistrz olimpijski w pchnięciu kulą Władysław Komar (1940-1998). Natomiast niejakiego Igorka zagrał Jacek Wójcicki, obecnie jeden z najznakomitszych polskich wokalistów. Z kolei parę nieszczęśliwych kochanków – Marka i Elżbietę – zagrali Edward Żentara i Bożena Adamek. Zaś w postać Zdzisia wcielił się Andrzej Pieczyński.

W postać Igorka wcielił się Jacek Wójcicki.

Muzyczne akcenty

„Opowieść Harleya” w polską kinematografię zapisała się jako jeden z pierwszych filmów, który wzorem kina zachodniego, był promowany przez piosenki – w tym przypadku były to dwa utwory – „Mój Harley Davidson” i „Gdzieś tam” – wykonywane przez Mieczysława Szcześniaka, do których muzykę i słowa napisał ww. Paweł Królikowski. I to właśnie on w filmie wcielił się w muzyka śpiewającego obie piosenki.

Co warto podkreślić atrybutem mającym zapewnić filmowi uznanie w oczach młodzieży był angaż do produkcji jednego z najpopularniejszych w owym czasie zespołów, mianowicie punkrockowej formacji o nazwie „Moskwa”. Muzycy legendarnej grupy wzięli udział w scenach koncertu, które zrealizowano nad Zalewem Sulejowskim, we wsi Mokre. Zespół znany z entuzjastycznie przyjmowanych przez publiczność występów między innymi na festiwalu w Jarocinie (1985, 1986) i Rock Arenie w Poznaniu (1985) oraz z filmu brytyjskiej telewizji BBC „My Blood your Blood”, poświęconemu polskiej scenie rockowej, w „Opowieści Harleya” wykonał utwór „Za krat”. Na ekranie formację można zobaczyć w jednym z jej pierwszych składów – Paweł „Guma” Gumola (gitara, wokal), Darek „Maleo” Malejonek (bas, wokal) oraz Tomasz „Gogo Szulc” Kożuchowski (perkusja). „Opowieść Harleya” był jedynym filmem pełnometrażowym w jakim zagrała „Moskwa”.

Agnieszka Szóstek

Grodzka 2 – podwórko przy którym mieszkał filmowy Janek.

Materiał powstał we współpracy z Filmoteką Narodową

Zdjęcia: Zbigniew Jakubowski/Filmoteka Narodowa, Agnieszka Szóstek

Materiały:

  1. A. Warchulińska „Piotrków Filmowy”, Piotrków Trybunalski 2011
  2. „Film” 1986, 1988
  3. „Kino” 1988

Podpisy pod zdjęcia:

  1. Jan Jankowski, czyli filmowy Janek, główny bohater „Opowieści Harleya” na ulicy Rwańskiej w Piotrkowie w jednej ze scen filmu.
  2. Katarzyna Chrzanowska, filmowa Irenka, w Piotrkowie na ulicy Grodzkiej.
  3. W postać Igorka wcielił się Jacek Wójcicki.
  4. Podwórko przy ulicy Farnej 3 – to tutaj Zdzisio, przyjaciel Janka, trzymał króliki.
  5. Grodzka 2 – podwórko przy którym mieszkał filmowy Janek.
5 3 votes
Oceń temat artykułu
reklama
Subscribe
Powiadom o
guest

0 komentarzy
najstarszy
najnowszy oceniany
Inline Feedbacks
View all comments

Polecamy

Back to top button
0
Would love your thoughts, please comment.x

Ej! Odblokuj nas :)

Wykryliśmy, że używasz wtyczki typu AdBlock i blokujesz nasze reklamy. Prosimy, odblokuj nas!