Żar leje się z nieba, a termometry w całym kraju pokazują rekordowe wartości. Dla wielu z nas oznacza to nie tylko trudne popołudnia, ale przede wszystkim morderczą pracę w rozgrzanych biurach, halach produkcyjnych czy na budowach. Co w takiej sytuacji musi zrobić nasz szef? Okazuje się, że prawo jasno staje po stronie pracownika, a za brak zimnej wody pracodawcy grożą potężne kary. Prześwietliliśmy przepisy Kodeksu Pracy i sprawdziliśmy, jakie obowiązki ma firma, gdy z nieba sypie się żar.
Darmowa woda to absolutny obowiązek (i to od konkretnej temperatury!)
Wielu pracodawców uważa, że zapewnienie napojów to ich dobra wola. Nic bardziej mylnego. To twardy obowiązek wynikający bezpośrednio z art. 232 Kodeksu Pracy oraz specjalnego rozporządzenia Rady Ministrów.
Przepisy wyraźnie wskazują „magiczne” granice na termometrze, po przekroczeniu których szef musi dostarczyć nam darmowe, zimne napoje:
- Powyżej 25°C – jeśli pracujemy na otwartej przestrzeni (np. na budowie, przy remontach dróg, w ogrodzie).
- Powyżej 28°C – jeśli pracujemy w zamkniętym pomieszczeniu (np. w biurze, sklepie czy na hali fabrycznej).
Ważne: Napoje muszą być dostępne stale, w ilościach, które zaspokoją potrzeby wszystkich pracowników. Co więcej, woda musi znajdować się maksymalnie 75 metrów od stanowiska pracy. Jeśli szef ignoruje ten przepis, ryzykuje karę grzywny od Państwowej Inspekcji Pracy wynoszącą od 1 000 do nawet 30 000 złotych.
Ile maksymalnie stopni może być w pracy?
To może zaskoczyć wielu z Was: obecnie w polskim prawie nie ma określonej maksymalnej temperatury, przy której trzeba zamknąć biuro czy fabrykę (wyjątkiem są pracownicy młodociani, którzy nie mogą pracować, gdy w pomieszczeniu jest powyżej 30°C).
Choć Ministerstwo Pracy przygotowuje już rewolucyjne zmiany na 2027 rok (wtedy praca ma być bezwzględnie przerywana przy temperaturze 35°C w pomieszczeniach), to dzisiaj pracodawca nie musi zamykać firmy z powodu samego upału.
Nie oznacza to jednak, że szef może rozłożyć ręce. Zgodnie z art. 207 Kodeksu Pracy, pracodawca ma ogólny obowiązek chronić zdrowie i życie pracowników poprzez zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. W czasie upałów PIP zaleca firmom:
- Wprowadzanie dodatkowych, klimatyzowanych przerw regeneracyjnych.
- Skracanie czasu pracy (np. wypuszczenie pracowników do domu 2 godziny wcześniej).
- Przesuwanie godzin pracy na wcześniejsze, chłodniejsze poranki.
Co niezwykle ważne dla naszych portfeli: jeśli szef z powodu upału zdecyduje się skrócić dzień pracy lub dać nam dodatkowe przerwy, nie ma prawa obniżyć nam za to pensji!
Kiedy możesz legalnie odmówić pracy?
Upał jest tak potworny, że czujesz, że zaraz zemdlejesz? Polskie prawo przewiduje i taką sytuację.
Zgodnie z art. 210 Kodeksu Pracy, pracownik ma prawo powstrzymać się od wykonywania pracy, jeżeli warunki nie odpowiadają przepisom BHP i stwarzają bezpośrednie zagrożenie dla jego zdrowia lub życia. Jeśli w biurze bez klimatyzacji jest 35 stopni, nie ma wody, a Ty zaczynasz kręcić się w głowie, masz prawo przerwać pracę, natychmiast zgłaszając to przełożonemu. W tej sytuacji również zachowujesz prawo do pełnego wynagrodzenia.
Polecamy